+

Ekofiziologija biljaka

Šifra predmeta: PA2313
Studijski program: Pejzažna arhitektura
Vrsta i nivo studija: Osnovne akademske studije
Saradnici:
Status predmeta: Obavezni
Broj ESPB: 7
Uslov: Hortikulturna botanika

Poznavanje životnih funkcija od najnižeg strukturnog nivoa  do organskog sistema i nivoa zajednice – ekosistema kao i uticaj činilaca spoljašnje sredine na životne procese biljaka. Razumevanje interakcije biljaka i ekoloških uslova kao i adaptacionih mehanizama biljaka na različite uslove životne sredine. Znanja su neophodna za savladavanje uže stručnih disciplina i omogućavaju razumevanje kompleksnog uticaja biljaka na životnu sredinu.

Stečena znanja obezbeđu stručnost za poslove u oblasti proizvodnje sadnog materijala i cveća, nege i zaštite biljaka, predstavljaju teorijsku osnovu za praktične postupke za unapređenje kvaliteta biljaka, fiziološku vitalnost, otpornost na stresne činioce i dekorativna svojstva.

Teorijska nastava: 1. Povezanost ekofiziologije sa drugim stručnim disciplinama Pejzažne arhitekture. 2. Voda u životnim procesima biljaka. Usvajanje i promet vode u biljci. Odavanje vode – transpiracija, gutacija i suzenje. Činioci koji utiču na vodni režim.Antitranspiranti.Endogeni vodni režim. Sadržaj vode u biljkama, dnevna i sezonska dinamika. Klasifikacija biljaka u odnosu na zahteve prema vodi. Otpornost i adaptacije biljaka prema suši. 2. Svetlost kao ekološki činilac. Značaj osobina svetlosti, kvalitet, intenzitet i dužina trajanja. Fotosinteza. Mehanizam procesa. Pigmenti. Ekofiziološke odlike C-3, S-4 i SAM biljaka. Produkti fotosinteze i njihov transport i transformacija.Činioci koji utiču na fotosintezu, pigmenti, ugljendioksid, i dr. Fotoinhibicija. Uticaj svetlosti na rastenje i razviće, fotomorfoze, fitohrom sistem. Fotoperiodizam. Fototropizam i fotonastije. Podela biljaka u odnosu na afinitet prema svetlosti. 3. Vazduh i uticaj na procese u biljci. Aerobno disanje biljaka. Činioci koji utiču na disanje. Otpornost i adaptacije biljaka na anaerobne uslove sredine, plavljenje. Otpornost. Otpornost biljaka na aerozagađenje. 4. Temperatura kao ekološki činilac i uticaj na životne procese. Adaptacije i otpornost biljaka na niske i visoke temperature. 5. Mineralni elementi kao ekološki činilac. Značaj makro i mikroelenata u fiziološkim procesima biljaka. Otpornost na soli, ekstremne  pH vrednosti supstrata i zageđenje teškim metalima.

  1. Ekofiziologija rastenja i razvića, stadijumi. Polarnost. Korelacije. Periodičnost rastenja i mirovanja. Biljni hormoni kao regulatori rastenja i razvića, auksini, giberelini, citokinini, abscisinska kiselina, etilen i dr. Alelopatija. Ekološki činioci koji utiču na rastenje i razviće. Biološki časovnik. Dužina života. Starenje i uginuće.

Praktična nastava: Drugi oblici nastave – laboratorijske vežbe

Eksperimentalne vežbe: Uticaj vodnog režima na biljake: Funkcije stoma, stomatični indeks, plazmoliza, pokazatelji transpiracije, ekološki faktori i transpiracija, merenje potencijala vode u biljci, biljke i vodni deficit. Uloga mineralnih elemenata na biljke: kvalitativna i kvantitativna analiza mineralne komponente, simptomi nedostatka i viška esencijalnih elemenata, adaptacije biljaka na nedostatak esencijalnih elemenata u zemljištu, usvajatanje i akumulacija teških metala.

Uloga svetlosti na biljke: Fotosintetički pigmenti: razdvajanje fotosintetičkih pigmenata, određivanje koncentracije fotosintetičkih pigmenata i interpretacija podataka. Pokazatelji fotosinteze i disanja Određivanje intenziteta disanja. Uticaj svetlosti na rastenje. Fotomorfogeneza:klijanje semena. Svetlost i regulacija cvetanja. Ekofiziološke osobine korena. Uticaj biljnih hormona na rastenje. Uticaj soli na rastenje.